Vraag het AI

wat is a/b testing? stop met gokken, start met meten

Je kent het vast wel. Je hebt een briljant idee voor je website. Even die ene knop van kleur veranderen, de titel op de homepage herschrijven en dan vol spanning wachten op de resultaten. En… er gebeurt niks. Of erger nog, je conversies kelderen.

Herkenbaar? Dit is precies waarom we het moeten hebben over a/b-testen: dé manier om giswerk uit je marketing te slopen en keuzes te maken op basis van feiten, niet op onderbuikgevoel.

ruil je onderbuikgevoel in voor keiharde data

Laten we eerlijk zijn: als het op je website aankomt, is je onderbuikgevoel vaak een slechte raadgever. Wat jij mooi of slim vindt, hoeft voor je bezoeker helemaal niet te werken. En daar kom je maar op één manier achter: door te meten.

A/b-testen, ook wel split-testen genoemd, is in essentie niets meer dan een gecontroleerd experiment. Je maakt twee versies van één webpagina – versie a en versie b – en laat je bezoekers beslissen welke de winnaar is.

De helft van je verkeer krijgt het origineel (a) te zien, de andere helft de nieuwe variant (b). Vervolgens meet je simpelweg welke versie beter scoort op een specifiek doel, zoals meer klikken, inschrijvingen of verkopen. Geen giswerk, geen aannames. Gewoon pure, onvervalste data.

Image

waarom dit onmisbaar is voor groei

Het klinkt misschien als een hoop gedoe voor een kleine aanpassing, maar a/b-testen is een fundamenteel onderdeel van een slimme online marketing strategie. Het is een gamechanger, omdat je hiermee:

  • betere beslissingen neemt: je stopt met gokken en baseert je keuzes op het daadwerkelijke gedrag van je doelgroep.
  • conversies verhoogt: zelfs de kleinste aanpassingen kunnen een gigantische impact hebben op je resultaten. echt waar.
  • je klanten beter begrijpt: je leert wat hen motiveert, wat hen afschrikt en wat hen over de streep trekt om klant te worden.

Het is dan ook geen verrassing dat deze aanpak in Nederland steeds populairder wordt. Ongeveer 70% van de top 100 Nederlandse webshops zet a/b-testen structureel in om hun conversies en de gebruikerservaring te verbeteren. Een Nederlandse webshop verhoogde bijvoorbeeld de conversie met ruim 15% door simpelweg twee verschillende productpagina’s tegen elkaar te testen. De data liegt niet.

Klaar om te stoppen met gokken en te beginnen met winnen? Laten we dieper duiken.

hoe a/b testing nu echt werkt

Oké, hoe werkt a/b-testing nou in de praktijk? Laten we het simpel houden.

Stel je voor, je runt een ijssalon en je hebt twee nieuwe smaken bedacht: ‘hemelse hazelnoot’ en ‘briljante banaan’. In plaats van op je onderbuikgevoel af te gaan, besluit je de volgende 100 bezoekers een gratis proefmonster te geven. Slimme zet.

De ene helft krijgt hazelnoot (versie a), de andere helft banaan (versie b). De smaak die de meeste glimlachen – en verkopen – oplevert, komt permanent op het menu.

Precies dát is a/b-testing in een notendop.

Online doe je exact hetzelfde, maar dan met een webpagina, e-mail of advertentie. Je maakt twee varianten van één specifiek element – zoals een kop, de kleur van een knop of een afbeelding – en stuurt de helft van je bezoekers naar de originele versie (de controle) en de andere helft naar je nieuwe idee (de variant).

de basisprincipes van een test

Vervolgens meet je welke versie beter scoort op het doel dat jij voor ogen hebt. Dat kunnen meer klikken zijn, meer inschrijvingen voor je nieuwsbrief of, nog beter, meer verkopen. Het is een wetenschappelijke manier om te ontdekken wat jouw publiek écht wil, in plaats van wat jij denkt dat ze willen. Zo haal je de meningen en aannames uit de discussie en laat je de data het woord doen. Simpel, toch?

Maar er is één gouden regel bij a/b-testing: test altijd maar één ding tegelijk. Als je de koptekst én de kleur van de knop aanpast, en de conversie stijgt, weet je nooit welke van de twee aanpassingen de winnaar was. Eén verandering per test, anders zijn je resultaten onbetrouwbaar en kun je er niets van leren.

a/b-testing dwingt je om vanuit de klant te denken. je stopt met gokken en begint met luisteren naar hun gedrag. dat is de allersnelste weg naar groei.

Het proces van idee tot inzicht is eigenlijk heel gestructureerd, zoals je hieronder ziet.

Image

Het begint altijd met een heldere vraag of een hypothese. “Wat als we de knop groen maken in plaats van blauw?” Daarna volgt een gestructureerde test en een eerlijke analyse van de data. Zonder emotie, puur op basis van de feiten.

controle versus variant

Het is cruciaal dat je het verschil snapt tussen je controleversie en je variant. De controle is je huidige, onaangetaste versie – de ‘zo doen we het nu’-pagina. De variant is de uitdager, de pagina waar je die ene, specifieke aanpassing op doorvoert.

Laten we dit even concreet maken met een tabel.

a/b-testen in een notendop

Een snelle vergelijking van de basiscomponenten van een a/b-test.

componentversie a (controle)versie b (variant)
roldit is je huidige pagina, de ‘baseline’.dit is de uitdager met één aanpassing.
doeldient als vergelijkingsmateriaal.testen of de aanpassing leidt tot verbetering.
voorbeeldeen blauwe ‘bestel nu’ knop.een groene ‘bestel nu’ knop.

Door het verkeer eerlijk te verdelen, geef je beide versies een gelijke kans om te bewijzen welke het meest effectief is. Je vergelijkt dus niet zomaar twee willekeurige pagina’s. Nee, je meet de impact van één specifieke verandering.

Op die manier bouw je, test na test, stap voor stap aan een betere gebruikerservaring en dus hogere conversies. Geen grote gokken meer, maar kleine, slimme verbeteringen die samen een enorm verschil maken.

jouw stappenplan voor die eerste succesvolle test

Klaar om de theorie in praktijk te brengen? Mooi. Maar een a/b-test opzetten zonder plan is een beetje als koken zonder recept: je gooit wat bij elkaar en hoopt op het beste. Dat kan beter. Met dit stappenplan leg je een ijzersterk fundament voor een test waarvan je de resultaten wél kunt vertrouwen.

Een goede test begint nooit met een tool, maar altijd met een vlijmscherpe vraag. Zonder een duidelijke hypothese ben je stuurloos aan het ronddobberen.

Image

stap 1: formuleer een waterdichte hypothese

Je hypothese is je onderbouwde voorspelling. Het is een stelling die je met data kunt bewijzen of ontkrachten. Het belangrijkste is dat het je dwingt om na te denken over het waarom achter je aanpassing.

Een ijzersterke hypothese volgt meestal deze structuur: als ik [deze verandering] doorvoer, dan zal [dit resultaat] gebeuren, omdat [deze reden].

  • slecht voorbeeld: “laten we de knop groen maken.” (dit is een idee, geen hypothese.)
  • goed voorbeeld: “als we de cta-knop op de productpagina veranderen van blauw naar groen, verwachten we 10% meer klikken, omdat groen meer opvalt tegen onze grijze achtergrond en psychologisch een gevoel van ‘doorgaan’ oproept.”

Merk je het verschil? De tweede is specifiek, meetbaar en heeft een duidelijke reden. Het is een cruciaal onderdeel van een doordachte online marketing strategie, in plaats van zomaar wat proberen in de hoop dat het werkt.

stap 2: kies de juiste metrics en tools

Met je hypothese in de hand, is het tijd om te bepalen welke cijfers (kpi’s) je gaat meten. Is het doel meer klikken, een lager bouncepercentage, of telt alleen die keiharde verkoop? Maak het zo specifiek mogelijk.

Vervolgens kies je de software om de test uit te voeren. De markt biedt gelukkig genoeg opties:

  • google optimize: was jarenlang de gratis favoriet voor velen, maar is inmiddels met pensioen.
  • vwo (visual website optimizer): een heel gebruiksvriendelijke en krachtige tool. ideaal voor zowel beginners als de meer ervaren rotten in het vak.
  • optimizely: een enterprise-level platform, perfect voor grotere bedrijven die op grote schaal willen experimenteren.

Deze tools helpen je om de varianten te bouwen en het verkeer automatisch 50/50 te verdelen. Meestal zonder gedoe met code, gewoon met een visuele editor.

stap 3: bepaal de testduur en het verkeer

Hoe lang moet zo’n test nou eigenlijk lopen? Een klassieke beginnersfout is om de test te vroeg te stoppen. Zodra je nieuwe variant een kleine voorsprong pakt, wil je de champagne al ontkurken. Maar geduld is hier echt een schone zaak.

wacht altijd tot je test statistische significantie bereikt. simpel gezegd betekent dit dat je met minimaal 95% zekerheid kunt zeggen dat het resultaat geen toeval is. de meeste tools rekenen dit gelukkig automatisch voor je uit.

Een goede vuistregel is om een test minimaal één tot twee weken te laten lopen. Zo vang je eventuele pieken en dalen in bezoekersgedrag op (denk aan weekend versus werkdagen). Daarnaast heb je voldoende bezoekers nodig om betrouwbare conclusies te trekken – mik op minimaal 1.000 unieke bezoekers per variant.

stap 4: analyseer en leer

En dan het leukste onderdeel: de resultaten bekijken. Heeft jouw variant glansrijk gewonnen? Fantastisch! Implementeer de winnaar en ga direct door naar de volgende test.

Maar wat als je variant verliest, of als er geen enkel verschil is? Zelfs dan heb je iets waardevols geleerd. Blijkbaar was je aanname niet correct, en dat inzicht is goud waard. Analyseer waarom het niet werkte en gebruik die les voor je volgende hypothese. Onthoud: elke test, winnend of niet, maakt je slimmer.

inspiratie voor je volgende a/b-test

Oké, je weet nu hoe een a/b-test werkt en hoe je er eentje opzet. Maar dan komt die ene grote vraag: wát ga je in hemelsnaam testen? De mogelijkheden zijn eindeloos, en geloof me, het gaat veel verder dan alleen de kleur van een knop aanpassen.

Laten we eens kijken waar de échte winst te behalen valt. Zie dit als je persoonlijke spiekbriefje voor ideeën die je conversies een serieuze boost kunnen geven. Klaar voor wat inspiratie?

koppen en call-to-actions

Dit is het laaghangende fruit. Je koppen en subkoppen zijn het eerste wat je bezoeker leest. Ze moeten direct overtuigen, anders ben je ze kwijt.

  • test je waardepropositie: is je kop glashelder en krachtig? probeer eens een variant die inspeelt op een ander voordeel. “bespaar tijd met onze software” versus “maak minder fouten met onze software”. compleet andere insteek.
  • speel met de toon: kan het directer? of juist emotioneler? “boek nu je afspraak” voelt heel anders dan het wat passievere “bekijk beschikbaarheid”. de ene duwt, de andere nodigt uit.
  • de tekst op je knop (cta): dit kleine stukje tekst heeft een gigantische impact. “bestel nu” creëert urgentie, terwijl “voeg toe aan winkelmandje” veel laagdrempeliger voelt. wat past bij de mindset van jouw publiek op dat specifieke moment?

design, lay-out en formulieren

Visuele elementen en gebruiksgemak zijn cruciaal. Een kleine aanpassing in het ontwerp kan het verschil maken tussen een bezoeker die gefrustreerd afhaakt en een die moeiteloos converteert.

een veelgemaakte fout is denken dat je hele website op de schop moet. juist kleine, gerichte aanpassingen in design en lay-out kunnen de grootste impact hebben op je conversie.

Probeer eens het volgende:

  • afbeeldingen en video’s: wat gebeurt er als je die standaard productfoto vervangt door een foto van een blije klant die het product gebruikt? of als je een korte video toevoegt die de voordelen uitlegt in plaats van een lap tekst?
  • formuliervelden: niemand houdt van lange formulieren. test eens wat er gebeurt als je het aantal velden drastisch inkort. vraag je écht alleen het hoognodige? elk veld is een drempel.
  • paginastructuur: wat als je die belangrijkste call-to-action veel hoger op de pagina plaatst, above the fold? of de volgorde van secties omgooit om een overtuigender verhaal te vertellen?

social proof en psychologie

Mensen zijn kuddedieren. We kijken stiekem altijd naar wat anderen doen voordat we zelf een beslissing nemen. Dit kun je slim inzetten voor je website conversie optimalisatie.

  • reviews en testimonials: staan je reviews ergens onderaan de pagina weggemoffeld? probeer ze eens direct naast die belangrijke cta-knop te zetten. test ook het verschil tussen een anonieme review en eentje met een naam en foto. geloofwaardigheid is alles.
  • schaarste en urgentie: zinnen als “nog maar 3 op voorraad” of “aanbieding eindigt vandaag” kunnen wonderen doen. maar wees hier bloedeerlijk in, anders schaad je het vertrouwen en werkt het averechts.
  • prijs en aanbiedingen: hoe je je prijs presenteert, is net zo belangrijk als de prijs zelf. test eens “€19/maand” versus “€228/jaar“. of kijk wat beter werkt: “gratis verzending” of “10% korting“.

Pak deze lijst erbij, kies één element dat je direct opvalt en formuleer je hypothese. Je hebt nu genoeg munitie om je eerste (of volgende) succesvolle test te starten. Succes!

de meest gemaakte fouten die je moet vermijden

A/b-testen is een fantastisch wapen in je arsenaal, maar alleen als je het scherp houdt. Zonder discipline veranderen je zorgvuldig opgezette experimenten in een dure hobby die niets oplevert. En geloof me, zelfs de meest doorgewinterde marketeers trappen weleens in dezelfde valkuilen. Laten we ze even op een rijtje zetten, zodat jij ze kunt ontwijken.

Het voelt een beetje als je eigen fouten toegeven, maar we hebben ze allemaal weleens gemaakt.

Image

ongeduld is je grootste vijand

Dit is fout nummer één, met stip. Je hebt een test opgezet, je variant staat na twee dagen op een kleine voorsprong en je kunt de champagne al bijna horen knallen. Stop! Een test te vroeg beëindigen is de snelste manier om jezelf voor de gek te houden.

Een resultaat is pas betrouwbaar als het statistisch significant is. Simpel gezegd betekent dat, dat je met minstens 95% zekerheid kunt zeggen dat het verschil niet op toeval berust. Wacht dus geduldig tot je tool groen licht geeft, ook al duurt dat een week of twee.

te veel tegelijk willen testen

Je bent enthousiast en past in je nieuwe variant de kop, de afbeelding én de knopkleur aan. De conversie schiet omhoog. Geweldig! Maar… welke aanpassing zorgde nou precies voor dat succes? Geen flauw idee.

Door meerdere elementen tegelijk te veranderen, maak je er een zooitje van. De data wordt onbruikbaar en je leert er niets van voor je volgende test. De gouden regel blijft: één verandering per test. Alleen dan weet je precies wat de impact is van jouw aanpassing.

een a/b-test is geen tombola. je gooit niet zomaar wat ideeën in de mix in de hoop dat er een winnaar uitrolt. het is een wetenschappelijk proces om gericht te leren wat werkt, en vooral: waarom.

blindstaren op de verkeerde cijfers

Stel, je test een nieuwe kop en het aantal klikken op je cta-knop stijgt met 20%. Klinkt goed, toch? Maar wat als je tegelijkertijd ziet dat het aantal uiteindelijke verkopen daalt? Dan heb je misschien wel meer mensen verleid om te klikken, maar de verkeerde belofte gedaan.

Kijk altijd naar het einddoel. Een hogere click-through rate is leuk, maar als het je bottom line niet verbetert, is het een ‘vanity metric’. Zorg dat je de juiste online marketing kpi’s meet die er echt toe doen voor jouw bedrijf.

andere veelvoorkomende blunders

Naast de grote drie zijn er nog een paar klassiekers waar je voor moet oppassen:

  • negeren van externe factoren: draait je test tijdens black friday of een landelijke feestdag? dan kan dat je resultaten flink beïnvloeden. houd dus altijd rekening met de context.
  • testen zonder genoeg verkeer: voor betrouwbare data heb je volume nodig. een test draaien op een pagina met maar honderd bezoekers per week is statistisch gezien volkomen zinloos.
  • geen lessen trekken uit een ‘verloren’ test: als je variant niet wint, is dat geen mislukking. het is een leermoment. waarom werkte je hypothese niet? dat inzicht is goud waard voor je volgende experiment.

Door deze fouten te kennen en te vermijden, zorg je ervoor dat jouw inspanningen leiden tot betrouwbare resultaten en niet tot verspilde tijd en moeite.

veelgestelde vragen over a/b testing

Je zit vast nog met een paar brandende vragen. Logisch, want hoe simpeler een concept lijkt, hoe meer details erbij komen kijken. Laten we de meest gestelde vragen over a/b-testing even tackelen. Geen formeel geneuzel, gewoon duidelijke antwoorden.

wat is een goed conversiepercentage voor een a/b-test?

Ah, de vraag van een miljoen. Het eerlijke antwoord? Er bestaat geen magisch getal. Een “goed” conversiepercentage hangt compleet af van je branche, je doel, de prijs van je product en de kwaliteit van je verkeer.

Een b2b-bedrijf dat offertes van € 20.000 binnenhaalt, is dolblij met een conversieratio van 0,5%. Een webshop die hippe sokken verkoopt voor een tientje, heeft misschien wel 5% nodig om de rekeningen te betalen.

staar je niet blind op gemiddelden van anderen. jouw enige echte benchmark is je eigen huidige conversiepercentage. het doel van a/b-testing is om die stap voor stap te verbeteren.

hoeveel bezoekers heb ik nodig voor een betrouwbare test?

Dit is een cruciale vraag. Een test draaien met te weinig bezoekers is als een opiniepeiling houden onder drie vrienden in de kroeg: de uitkomst is totaal onbetrouwbaar.

Hoewel het exacte aantal afhangt van je huidige conversieratio en de verwachte verbetering, is een goede vuistregel om te mikken op minimaal 1.000 unieke bezoekers per variant. Voor een standaard a/b-test heb je dus minstens 2.000 bezoekers nodig op de pagina die je wilt testen.

Heb je dat volume niet? Geen paniek. Focus je dan op het testen van grotere, radicalere veranderingen. Een andere kleur knop gaat het verschil niet maken, maar een compleet andere paginastructuur misschien wel.

a/b-testing of multivariate testing, wat is het verschil?

Leuke vraag voor de fijnproevers onder ons. Het verschil zit ‘m in de aanpak.

  • a/b-testing: hierbij test je twee (of meer) compleet verschillende versies van een pagina tegen elkaar. versie a versus versie b. simpel, helder en overzichtelijk.
  • multivariate testing: hier test je meerdere combinaties van elementen tegelijk. denk aan twee verschillende koppen én drie verschillende afbeeldingen. de software maakt dan alle mogelijke combinaties (2×3 = 6 varianten) en meet welke combinatie het beste presteert.

Multivariate testing is krachtiger, maar je hebt er gigantisch veel verkeer voor nodig om betrouwbare resultaten te krijgen. Voor de meeste bedrijven is a/b-testing de meest praktische en effectieve start.

kan ik alles a/b-testen?

Technisch gezien wel, maar dat betekent niet dat je dat ook moet doen. De vraag is niet of je het kunt testen, maar of het de moeite waard is. De kleur van de copyright-tekst in je footer aanpassen? Zonde van je tijd.

Richt je energie op de elementen die de grootste impact hebben op de reis van je klant. Denk aan de pagina’s die cruciaal zijn in je marketing funnel: je homepage, je productpagina’s en natuurlijk je checkout. Begin daar waar de meeste winst te behalen valt.

wanneer moet ik stoppen met een test?

Stop een test nooit, maar dan ook nooit, op basis van je onderbuikgevoel. Zelfs als een variant na een paar dagen flink voorloopt, kan het puur toeval zijn.

Je stopt een test pas als je twee belangrijke vinkjes kunt zetten:

  1. statistische significantie: de test heeft een betrouwbaarheid van minimaal 95% bereikt. dit betekent dat je er vrij zeker van kunt zijn dat het resultaat geen toevalstreffer is.
  2. voldoende looptijd: laat de test minimaal één volledige bedrijfscyclus lopen, meestal één tot twee weken. zo vang je de verschillen in gedrag tussen week- en weekenddagen op.

Geduld is hier echt je beste vriend. Door te vroeg te stoppen, trek je mogelijk de verkeerde conclusie en gooi je een potentieel winnende variant weg.


Ben je klaar om je onderbuikgevoel in te ruilen voor keiharde data, maar weet je niet waar je moet beginnen? Bij Bright Brands helpen we je met het opzetten van een gestructureerd plan voor conversie-optimalisatie. Geen losse flodders, maar een aanpak die écht resultaat oplevert. Laten we eens kennismaken en ontdekken waar jouw kansen liggen.

Plan een vrijblijvend gesprek

Meer blogs

Het verschil tussen SEO en SEA: een praktische gids voor MKB’ers

Categorie
Datum
januari 9, 2026

SEO tekst schrijven: De complete gids voor MKB-ondernemers

Categorie
Datum
januari 8, 2026
YESS!!
Nope...

Zijn wij een match?

Om een beter inzicht van jouw wensen te kunnen krijgen willen we even speed-daten! Swipe de verschillende onderwerpen die je belangrijk vindt!
Probeer het maar!
Swipe mij naar links of naar rechts

Is jouw website de beste verkoper?

Verkoopkracht
24/7
ROI
Over de online sales motor
Is je site al een geldmachine of staat ‘ie vooral wat mooi te zijn?

Weet je precies wie je ideale klant is?

Romanticus
Focus
ICP
Over je ideale klantprofiel
Kun jij je droomklant uittekenen of schiet je nog met hagel?

Krijg je vaak aanvragen via je site?

Pipeline
Hot Leads
Kassa!
Over je leads & orders
Vult de inbox zichzelf of blijft het stil als een bibliotheek?

Past je site's look-&-feel bij je merk?

Branding
Hot Leads
Consistent
Over je merk
Klopt de uitstraling nog, of draagt je site een outfit uit 2011?

Werkt je site ook lekker op je telefoon?

Responsive
UX
Mobile-first
Over je websites telefoon versie
Je site werkt even lekker mobiel als desktop.

Kun je makkelijk zelf je site aanpassen?

No-code
Flexibel
Autonomie
Over jouw eigen web skills
Je kan zelf eenvoudig de content van je site aanpassen.

Gebruik je je site om te groeien?

SEO/Ads
Campagnes
Groei
Over jouw site's groeipotentie
Je benut de site actief voor groei (SEO/ads).

Laadt je website snel en technisch goed?

Supersnel
Stabiel
Clean Code
Over jouw site's techniek
Je site laadt supersnel en is technisch top.

Stuur je actief op conversie?

A/B-Testing
Data
CRO
Over jouw site's conversie
Test en meet je non-stop, of laat je de conversie gewoon zweven?

Verteld je site duidelijk wat je doet?

Duidelijk
Story
Wow-factor
Over jouw digitale visitekaart
Snapt een bezoeker binnen 5 seconden wat jij voor ’m doet, of niet?
SWIPE!

Keertje afspreken dan?

👉👈

Iets onduidelijk?
Neem contact met ons op voor vragen.